Kto to jest po?yczkodawca ostatniej instancji?

26 sierpnia 2019

Kto to jest po?yczkodawca ostatniej instancji?

Po?yczkodawca ostatniej instancji to kto?, do kogo si? zwracamy, gdy pilnie potrzebujemy pieni?dzy i wyczerpali?my ju? wszystkie inne mo?liwo?ci ich pozyskania. Bank komercyjny mo?e stan?? przed tak? konieczno?ci?, gdy nie mo?e inaczej sfinansowa? bie??cej dzia?alno?ci. Zwykle dochodzi do tego w okresach zawirowań na rynkach finansowych – gdy banki niech?tnie udzielaj? sobie wzajemnie po?yczek, a ich klienci mog? nagle zacz?? masowo wycofywa? pieni?dze.

Po?yczkodawcami?ostatniej instancji dla banków komercyjnych s? tradycyjnie banki centralne, poniewa? to one w pierwszym rz?dzie dbaj? o sprawne funkcjonowanie rynków finansowych i stabilno?? systemu finansowego. Pe?ni?c t? funkcj?, chroni? ludzi i firmy przed problemami, do jakich mo?e doj??, gdyby sektor bankowy popad? w k?opoty.

Kto jest po?yczkodawc? ostatniej instancji w strefie euro?

Funkcj? t? pe?ni? wspólnie EBC i 19 krajowych banków centralnych.

Jaka jest rola krajowych banków centralnych?

Krajowe banki centralne ze strefy euro zapewniaj? awaryjne wsparcie p?ynno?ciowe (ang. emergency liquidity assistance, ELA) jako finansowanie ostatniej szansy?dla banków komercyjnych, które nie mog? go pozyska? z innych ?róde?. Kredytów ELA udziela bank centralny państwa, w którym ma siedzib? bank przechodz?cy trudno?ci. Ten sam bank centralny ponosi te? koszty i ryzyko zwi?zane z udzielon? pomoc?.

Jaka jest rola EBC?

Cho? awaryjnego wsparcia p?ynno?ciowego udzielaj? krajowe banki centralne, odbywa si? to pod okiem EBC. Rada Prezesów EBC mo?e ograniczy? wsparcie lub sprzeciwi? si? jego udzieleniu, gdy zdecyduje tak dwie trzecie jej cz?onków. Sprzeciw jest jednak mo?liwy jedynie w sytuacji, gdy Rada Prezesów uzna, ?e wsparcie ELA mo?e zak?óci? polityk? pieni??n? EBC lub realizacj? celów Eurosystemu.

Czy banki zawsze mog? liczy? na ratunek w razie problemów finansowych?

Nie, nie zawsze. Otrzymanie awaryjnego wsparcia p?ynno?ciowego od banku centralnego nie jest automatycznie zagwarantowane. Obowi?zuj? w tym zakresie rygorystyczne zasady i warunki.

Nie ka?dy bank mo?e otrzyma? wsparcie

Wsparcie ELA jest udzielane tylko bankom wyp?acalnym

Aby móc dosta? kredyt ELA, bank mo?e nie mie? p?ynno?ci, ale musi by? wyp?acalny. Brak p?ynno?ci oznacza, ?e w danej chwili nie jest on w stanie wyp?aci? pieni?dzy wszystkim swoim deponentom, natomiast wyp?acalno?? – ?e mo?e to zrobi? w d?u?szym okresie. Bank mo?e si? znale?? w takiej sytuacji, kiedy ma ?rodki zamro?one w udzielonych przez siebie d?ugoterminowych kredytach.

Wsparcie ELA jest jedynie tymczasowe

Wsparcie ELA jest jedynie tymczasowe

Awaryjne wsparcie p?ynno?ciowe jest stosowane jedynie w nag?ych i nieprzewidzianych wypadkach. Gdy sytuacja si? stabilizuje, wsparcie zostaje wstrzymane, a bank musi sp?aci? otrzymany kredyt.

Wsparcie ELA ma swoj? cen?

Wsparcie ELA ma swoj? cen?

Przy kredytach ELA krajowe banki centralne akceptuj? ni?sz? jako?? zabezpieczenia ni? w przypadku zwyk?ych kredytów. Poniewa? bior? na siebie w ten sposób wi?ksze ryzyko, zani?aj? warto?? tego zabezpieczenia (stosuj?c tzw. haircut) i naliczaj? wy?sze odsetki.

Banki centralne wiedz?, ?e gdyby banki komercyjne by?y pewne wsparcia w razie niemo?no?ci sp?aty swoich d?ugów, by?yby sk?onne do wi?kszego ryzyka. Nazywa si? to pokus? nadu?ycia (ang. moral hazard). Opisane zasady i ich konsekwentne stosowanie maj? jej zapobiec.

Dlaczego po?yczkodawca ostatniej instancji jest tak wa?ny?

Nawet je?eli bank jest wyp?acalny, ale nie jest w stanie w krótkim czasie zaspokoi? swoich klientów i wierzycieli, to klienci mog? zacz?? si? obawia? o swoje pieni?dze i zacz?? je masowo wycofywa?. Wtedy mo?e nast?pi? bankructwo banku, co poci?ga?oby za sob? bardzo powa?ne konsekwencje.

  • Zwolnienia pracowników: kiedy bankrutuj?cy bank nagle przestaje udziela? kredytów przedsi?biorstwom, musz? one wstrzyma? wyp?at? wynagrodzeń lub zakupy surowców, a w konsekwencji mog? traci? zdolno?? do dalszego dzia?ania.
  • Efekt epidemii: poniewa? banki s? wzajemnie powi?zane, problemy jednego z nich mog? si? przenosi? na pozosta?e. W szybkim tempie dosi?gaj? wi?c nie tylko klientów upad?ego banku, ale te? – wielu innych. Skutki odczuwane przez firmy, pracowników i posiadaczy oszcz?dno?ci nasilaj? si? i odciskaj? pi?tno na ca?ej gospodarce. A na koniec za wszystko to najcz??ciej p?ac? podatnicy.

Zatem gdy bank centralny interweniuje jako po?yczkodawca ostatniej instancji, zapobiega wielu problemom.

A co je?li to rz?d, a nie jaki? bank, ma trudno?ci finansowe? Czy bank centralny równie? jemu udzieli awaryjnego wsparcia?

Nie – w strefie euro jest to niezgodne z prawem. Gdyby rz?dy mog?y pozyskiwa? finansowanie z banków centralnych, zagra?a?oby to zdolno?ci banków centralnych do utrzymywania stabilno?ci cen oraz narusza?oby ich niezale?no??. Dlatego zgodnie z Traktatem o funkcjonowaniu Unii Europejskiej EBC i krajowe banki centralne nie mog? finansowa? rz?dów.

北京pk赛车10官网